YEREL
Giriş Tarihi : 06-05-2022 11:25   Güncelleme : 06-05-2022 11:25

Üretici enflasyonu ise son 27 yılın zirvesine çıktı

Üretici enflasyonu ise son 27 yılın zirvesine çıktı

Ticaret ve Sanayi Odası olağan nisan ayı meclis toplantısı gerçekleştirildi.

ARTSO Meclis Başkanı İrfan Yıldırım’ın gözetiminde ARTSO Hakan Akın Meclis Salonunda gerçekleştirilen nisan ayı olağan meclis toplantısında aylık mizan görüşüldü ve ARTSO Akademik Danışmanı Dr. Mehmet Okan tarafından Artvin’in ekonomisi ile ilgili sunum gerçekleştirildi.

Akademik Danışman Dr. Mehmet Okan “Artvin İli Temel Ekonomik Göstergeler Analizi 2022 Mart-Nisan Güncellemesi” sunumunda şu ifadelere yer verdi:

“Artvin’in son veri güncellemesine göre nüfusu 2021 yılı nüfus verileri yayınlanmıştır. Türkiye nüfusu 84.680.273 olarak bir yıl öncesine göre %1,2 büyüme kaydederken, Artvin nüfusunun 169.543 olduğu görülmüştür. n Bu rakamı 2019 yılında 170.875 ve 2020 yılında 169.501 olan nüfus ile karşılaştırıldığında anlamlı bir değişiklik olmadığı görülecektir.

2004 yılında Artvin’in GSYH’si 1,2 milyar TL iken bu rakam 2019 yılında 8,77 milyar TL olmuştur. Yani 2004 yılından 2019 yılında 729% artmıştır. 2018 yılından 2019 yılına kadar ise %25 büyüme göstermiştir. Yine de TR90 illeri arasında Gümüşhane ile birlikte en düşük GSYH’ye sahip ildir. Bu durum il nüfusunu dikkate alırsak anlaşılabilir bir durumdur.

2019 verilerine göre kişi başına düşen GSYH açısından Doğu Karadeniz’in en iyi ilidir. En yakın il olan Rize’den yaklaşık 10 bin TL yüksek kişi başına düşen GSYH değerine sahiptir. 2004 yılında Artvin’in kişi başına GSYH’si 7150 TL iken bu rakam 2019 yılında 50833 TL olmuştur. Yani 2004 yılından 2019 yılında 710% artmıştır. 2018 yılından 2019 yılına kadar ise %23 büyüme göstermiştir.

Artvin’in kişi başına düşen GSMH rakamları en son 2020 yılı için yayınlanmıştır. Son 5 yıldır devam eden artış trendi 2020 yılında da gerçekleşmiştir. 2019 yılındaki 50.547 TL’den 2020’de 62.019 TL’ye yükselmiştir. n Bu açıdan hem TR90 bölgesinin hem de tüm Karadeniz Bölgesinin en yüksek ilidir.

2019 yılı itibariyle Artvin, Okuma-Yazma oranı açısından TR90 illeri arasında en iyi konumda olmakla birlikte son 4 yılda Türkiye ortalamasının altına inmiştir. En son 2020 yılı verileri yayınlamıştır. 2019 verileri ile karşılaştırıldığında 2020 yılında Artvin ili büyük bir ilerleme kaydetmiştir. n 2019 yılında %96,14 ile Türkiye ortalamasının gerisinde iken 2020 yılında %99,07 ile ortalamanın önüne geçmiştir. Son güncel verilere göre Türkiye’de okuma yazma oranı açısından 1. sıradadır.

Artvin’de ithalat rakamlarında son güncelleme 2021 Kasım ve Aralık ve 2022 Ocak ve Şubat ayları için yapılmıştır. Bu aylarda geçmiş aylara göre Artvin ili kurumları tarafından yapılan ithalatın boyutunun ciddi anlamda arttığı görülmektedir. Kasım ayında 6.888.712 $; Aralık ayında da 4.255.935 $ olmuştur. 2021 yılı toplam ithalat rakamı ise 31.650.000$ olmuştur. 2020 yılının 17.793.000 olan toplam ithalat rakamına oranla %78 daha fazladır. 2022 yılının Ocak ayına ise aylık olarak düşüşle girilmiştir. 2.099.538$, Şubat ayında ise 2.152.088$ ithalat ile tamamlamıştır.

İthalat rakamlarında da son güncelleme 2021 Kasım ve Aralık ayları ve 2022 Ocak ve Şubat ayları için yapılmıştır. İhracat rakamlarında bu aylarda ne geçmiş aylara ne de geçmiş yıllara göre ciddi bir değişiklik gözlemlenmemiştir. Kasım ayında 4.473.865$; Aralık ayında da 5.235.659$ olmuştur. 2022 Ocak ayında 5.932.829$ Şubat ayında ise 5.350.175$’lık ihracat yapılmıştır.

Konut satış rakamlarında 2019 yılı sonunda yaşanan patlama pandemiyle birlikte önce düşüşe geçmiş sonra 2020 yılı ortalarına doğru tekrar yükselişe geçmiştir. 2021 yılı Eylül ayına kadar önceki iki yılın rakamlarına ulaşılamadığı görülmüştür.

En son 2022 Ocak-Şubat-Mart verileri yayınlanmıştır. 2021 yılı sonunda artışa geçen ve Aralık ayını 263 konut satışı ile kapatan Artvin ilinde satışlar 2022 Ocak ayında tekrar düşüşe geçmiştir. 2022 Ocak-Şubat-Mart aylarında 132-115-181 konut satısı gerçekleşmiştir. Bu düşüşe rağmen bu satış rakamları 2021 OcakŞubat-Mart aylarında yapılan 96-108-145 konut satışına göre yüksek olduğu görülecektir.

İşsizlik Sigortası Başvurusunda en son 2021 Aralık ayı ve 2022 Ocak ve Şubat ayları rakamları mevcuttur. 2021 Aralık ayında 731 kişi başvurmuştur. Bu rakam Artvin ili için son iki yılın en yüksek rakamıdır. 2022 Ocak ve Şubat aylarında sırasıyla 661 ve 477 olmuştur. İki rakam da 2020 Ocak ve Şubat ayı başvurularının iki katına yakın düzeydedir.

Genel değerlendirme yapacak olduğumuzda;

2022 yılına ait büyüme öngörüleri tarihsel ortalamaların altında bir Düzeye işaret etmektedir. Rusya-Ukrayna krizi sonrası tahminler aşağı yönlü güncellenmektedir. Yılın ilk çeyreğine ilişkin üretim ve iç talebe yönelik öncü göstergeler güçlü değildi. Artan ihracat gelirlerine bağlı olarak cari işlemler açığı 2021 yılında gerilerken, bu eğilim 2022 yılının ilk üç ayında tersine dönmüştür. Dış ticaret hadleri ihracat aleyhine önemli oranda gerilemiştir. Turizm gelirleri yılın ilk iki ayında geçen yılın üzerinde seyretse de veriler henüz Rusya-Ukrayna kaynaklı jeopolitik gelişmeleri yansıtmaktadır. Merkez Bankası rezervleri mart ayında gerilemiştir ve geniş tanımlı net rezervler yüksek eksi bakiyedir. İstihdam salgın öncesi seviyelerin üzerindedir ve işsizlik oranları gerilemektedir. Geniş tanımlı ve genç işsizlik oranları da gerilemekle birlikte, yüksek seviyelerini korumaktadır.

Mart ayı itibaren Merkezi Yönetim borç stoku 3.1 trilyon TL’yi aşmıştır. Döviz cinsi borçlanmalar yıllık % 83.7 artmış, payı ise % 66,2 olmuştur. Kredi kullanımları ticari krediler kaynaklı olarak yüksek oranda artmaktadır. Ayrıca, kredi kartları kullanımları yüksek seyretmekte ve tüketici kredilerinde takipteki alacaklar oranı artmaktadır. Kur Korumalı Mevduat uygulamasının katkısıyla yıl başından bu yana TL mevduatlardaki artış %34,8’e ulaşmıştır. Son 4 haftada yabancı para mevduatlar yükselme eğilimindedir. Merkez Bankası politika faiz oranını yılın ilk 4 ayında sabit tutmuştur. Devler borçlanma faiz oranları ile kredi-mevduat faiz oranları politika faiz oranı üzerinde seyretmektedir. Tüketici enflasyonu son 20 yılın, üretici enflasyonu ise son 27 yılın zirvesine çıkmıştır. Enflasyon beklentileri önemli oranda bozulmuştur. Gelişmiş ülke merkez bankalarının sıkı para politikası adımlarına bağlı olarak, uluslararası likidite koşullarının sıkılaşması beklenmektedir. Rusya-Ukrayna kaynaklı jeopolitik gelişmeler uluslararası ekonomik koşullara ilişkin belirsizliği artmıştır.”

Dilan Şahinbaş