EKONOMİ
Giriş Tarihi : 22-11-2022 12:06

TL’nin Değer Kaybetmesi Yoğunluğu Artırdı

TL’nin Değer Kaybetmesi Yoğunluğu Artırdı

Kemalpaşa’da her geçen gün Gürcü, Rus ve Ukraynalı vatandaşların yoğunluğu artıyor.

Türkiye’nin Kafkasya’ya açılan sınır kapısı olan Sarp Sınır Kapısı, Türk Lirasının değer kaybetmesi nedeniyle yoğun günler yaşıyor. Gürcistan para birimi Larinin Türk Lirası karşısında neredeyse 7 kat değer kazanmasıyla birlikte Gürcülerin Kemalpaşa’daki marketlere alışveriş için akın etmeleri yoğunluğa neden oluyor.

Türk lirasındaki değer kaybı nedeniyle Gürcüler başta olmak üzere Rus ve Ukraynalılar, bir süredir alışveriş yapmak için Kemalpaşa ilçesine geliyor. Yoğunluk Kemalpaşa’da yiyecek sektöründe faaliyet gösteren lokanta ve ulaşım sektöründe iş yapan esnafın yüzünü güldürürken en büyük kazancı ise zincir marketler sağlıyor.

“Burası ucuz olduğu için gelip buradan alıyoruz”

Gürcü vatandaş Maya, “Gürcistan’dan alışveriş yapmaya geldim. Burası ucuz diye geldim. Bizden ucuz olduğunuz için alışveriş yapıyoruz. Sizin paranızın değeri düştü. En çok alışverişte tatlı şeyler, yağ vesaire ve sürekli geliyoruz. Kıyafet, yemek öyle şeyler alıyoruz buradan. Bizler, burası ucuz olduğu için gelip buradan alıyoruz. Ucuza alışveriş yapıyoruz. Biz, buraya her hafta geliyoruz. Yemek yemek içinde geliyoruz, aynı zamanda da alışveriş yapıp gidiyoruz buradan” dedi.

Kemalpaşa ilçesinde her geçen gün Gürcü, Rus ve Ukraynalı vatandaşların yoğunluğu artıyor.

Türkiye’nin Kafkasya’ya açılan sınır kapısı olan Sarp Sınır Kapısı, Türk lirasının değer kaybetmesi nedeniyle yoğun günler yaşıyor. TL’deki değer kaybı nedeniyle sınırın öte tarafından Artvin’in Kemalpaşa ilçesine günübirlik alışveriş için gelen turistler çılgınca alışveriş yapıyor.

“Yağmacılık var adeta ulusal marketlerde”

Kemalpaşalı esnaf Ömer Akbıyık Gürcülerin yoğun olduğu caddede kendilerinin de tekstil dükkânı olduğunu belirterek, “Gürcülerin bize etkisi şöyle; iş açısından güzel oluyor. Ama büyük firmalara ait marketlerin artmasıyla bu da biz küçük esnafları maalesef öldürüyor. Özellikle para ve sermaye daha çok büyük şirketlere doğru yönelmeye başladı. Buna bağlı olarak, evet bize bir getirisi var ama bu tam olarak bu halka yansımıyor. Ve biz, burada küçük esnaf olarak para kazanıyoruz diyemeyiz, desek de yalan olur. Önceden Gürcüler bize şöyle yarıyordu; ekonomileri bizden iyi olmadığı dönemlerde çayımızda Gürcü çalıştırıyorduk. O zaman onların bedensel gücünden yararlanıyorduk. Şimdi ise paramızın değeri düşünce bize gelen işçilikte azalma başladı. Hatta artık işçilik için de gelmiyorlar. Şimdi ise alışveriş için geliyorlar ve gördüğünüz gibi yağmacılık var adeta ulusal marketlerde. Burada iki tane büyük firma varken son bir yıl içerisinde yediye çıktı. Hatta yeni firmaların gelmesi için projeler de var. Sonrasında kargoculuk da başladı. Gürcüler burada, böyle gelip küçük esnaftan da almıyorlar. Firmalarla anlaşıp kargolarla gönderiyorlar ki bu da tabii büyük firmalara yaradı. Kemalpaşa’da küçük esnaf ölmeye başladı. Yani bu konuda nasıl bir adım atılmalı, onu da bilmiyoruz ve sadece bekliyoruz. Dediğim gibi, Kemalpaşa’da iki tane varken yedi tane kurumsal mağaza oldu. Halen daha yeni projeler var ki yerli marketler çalışamayacak doğal olarak. Çünkü ucuz malzemeler gelmeyecek buradaki yerli marketlere. Anlayacağınız, sermaye Kemalpaşa’dan aşağıya doğru akıyor” dedi.

“Gürcistan’da yiyecek, içecek bir şey kalmamış gibi davranıyorlar”

Kemalpaşalı emekli öğretmen Mehmet Yılmaz da “Kemalpaşa’da yoğunluk var. Doğrusu, ticari anlamdaki yoğunluk sadece Gürcüler ve ulusal marketlerin kârları açısından olumlu. Ama Kemalpaşa halkı ve küçük esnaf açısından. Bugünden yarına ciddi zararlara uğrayacağı bir ortam yaratılıyor. Çünkü Gürcü vatandaşları, burada yaptığı alışverişlerde kendi paralarına göre daha ucuza mal ettikleri için Kemalpaşa’daki alışverişlerde fiyatların artırılmasına neden oluyorlar. Bu yoğunluğun giderilmesi anlamında ciddi bir şekilde devlet tarafından ve yahut yöneticiler tarafından tedbir alınmaz ise yoğunluğun bizim halkımızın üzerinde, ticari anlamda ve alım gücünde olumsuz etki yaratacağına inanıyorum. Biz karşıdan gelen Gürcü vatandaşlarla görüşüyoruz bu konuları ama sanki Gürcistan’da yiyecek, içecek bir şey kalmamış gibi davranıyorlar. Kemalpaşa’da küçük esnafın dışında ulusal marketlere yöneldikçe buradaki alım gücü ciddi bir şekilde düşüyor. Kendi paraları bizim paramız karşısında değer kazanmış olmasından kaynaklanıyor bu. Bir zamanlar 100 liraya 100 Lari alırken şimdi ancak 15 Larialınabiliniyor. Gürcü vatandaşlar da 100 Lari bozdurarak 500-600 lira alışveriş yapabiliyorlar” dedi.

“Böyle giderse yerel esnafa dükkân kalmayacak ve hepsini kiralayacaklar”

Kemalpaşalı esnaf Oktay Yılmaz da şunları söyledi: “Kanunen bir şey yapamıyorsun. Çünkü her marketin Türkiye genelinde bir sürü yerleri var. Fakat burası küçük bir ilçe olmasına rağmen büyük kurumsal marketlerin sayısı çok fazla. Gürcistan sınır kapısına yakın olduğumuz için Kemalpaşa’da ciroların yüzde 70-80’i Gürcülerden gelen paralar. Normalde tüm kurumsal marketlerin ikincisine izin verilmezse biz de Kemalpaşa’nın yerel esnafı olarak ekmeğimizi çıkarabiliriz. İlçemizde her kurumsaldan üçer taneye yakın açılmaya başlandı. Yani bu durum biz küçük esnafı öldürüyor. Doğal olarak kanunen herhangi bir yaptırımı olmadığı için bir şey yapamıyoruz. Yani bu şekilde devam ediyoruz. Kemalpaşa’da 10 bin nüfus diyelim merkez anlamda ama 15 bine doğru gidiyor. Halen daha yer bakıyorlar, Kemalpaşa’da ulusal marketler. Bunun önüne geçilmiyor. Böyle giderse yerel esnafa dükkân kalmayacak ve hepsini kiralayacaklar. Sonuçta maalesef gidişat bunu gösteriyor. Çünkü kendi ürünlerini sattıkları için, bizim onlarla rekabet etme şansımız olmuyor. Marka koymuyorlar zaten, yüzde 70 dükkanlarında marka yok ve kendi ürünlerini satıyorlar. Vatandaş da ister istemez buna yöneliyor.

“Bizim Atatürklü paramız değerini kaybetti”

Kemalpaşalı vatandaş Haydar Yenigül ise şöyle konuştu:

Gürcü’nün parası değerlendi, oysa bizim Atatürklü paramız değerini kaybetti. Gürcü’nün parası değer kazandığından buraya Kemalpaşa’ya geliyorlar. Yemeği bile burada yiyorlar, alışverişlerini burada yapıyorlar. Tekstil, elbise, hepsini alıp götürüyorlar. Eczaneden de alıp ilaç götürüyorlar. Kemalpaşa’ya günde bin kişi girip çıkıyor.

Malvina BİBİLASHVİLİ

Artvin'de HaberArtvin'de Haber