YEREL
Giriş Tarihi : 16-09-2021 10:52   Güncelleme : 16-09-2021 10:58

“Ahilik Ticaret Ahlakının Prensiplerini Belirler “

Anadolu kültürünün önemli değerlerinden olan bu yıl 34’üncüsü düzenlenen Ahilik Haftası, Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Başkanlığının ev sahipliğinde kutlandı.

“Ahilik Ticaret Ahlakının Prensiplerini Belirler “

Milli İrade Meydanında yapılan programda konuşan Ak Parti Milletvekili Erkan Balta, Ticari kazanç hırsının insanlara zarar vereceği güvensizliğe neden olacağını Ahiliğin ticaret ahlakının prensiplerini belirlediğini dile getirerek, ‘pabucu dama atmak’ deyiminin nereden geldiğini anlattı.

Milletvekili Erkan Balta yaptığı konuşmada şu ifadelere yer verdi: “Ahilik ile ilgili bu gönül arzu ediyor ki bir sembolik tören, sembolik anma programları değil de gerçekten Ahiliğin taşıdığı ruhu, anlayışı bugüne taşıyacak, bugünün ticaret hayatına yansıtacak, taşıyacak çeşitli faaliyetleri de, çeşitli girişimleri de yapabilsek. Niçin böyle düşünüyorum? Günümüz ticareti bilhassa coğrafi keşiflerden sonra batıda gelişmiştir. Batıda oluşan sistemler daha sonra on beşinci, on altıncı yüzyıldan itibaren bütün dünyaya yayılmıştır. Sizler de çok iyi bilmektesiniz ki batıda gelişen kazancın önünde hiçbir değeri tanımayan bir ticari anlayışın günümüz dünyasına, gıda sektöründen, sağlık sektörüne varıncaya kadar hâkim olduğunu görmekteyiz. Bugün bir sağlık sorununu bütün dünya yaşıyor. Aşıya güvenmiyoruz tedaviye güvenmiyoruz. Bunun temelde sebebi nedir? Temelde yani bu üretimin ticari kazanç hırsıyla insanlara zarar verebileceği güvensizliğine dayanmaktadır. Fakat Ahilik teşkilatı Anadolu'ya Türklerin yerleştiği on birinci, on ikinci yüzyıldan itibaren medeni, şehirleşmiş bir düzene geçtikten sonra o şehir hayatını oluşturan ticaretini oluşturan kesimlerin ahlakını, prensiplerini belirleyen bir teşkilat olarak görüyoruz. Temelinde elbette ki inancından almış olduğu değerleri inancının ışığında şekillenen bir teşkilat ama özünde bakıyorsunuz dayanışmanın ahlakın olduğu bir teşkilat olduğunu görüyoruz. Kazanmanın her şey olmadığını anlatan hem komşusunu düşünen kendisinin rekabet ettiği esnaf arkadaşını düşünen aynı zamanda kazanç elde ettiği müşterisini düşünen, müşterisini aldatmayan pabucunu dama atmak, deyimini herhalde hepiniz duymuşsunuzdur. Pabucunu dama atmak deyimi nereden geldiği hakkında bilmiyorum bir fikriniz var mı ama ben merak edip bakmıştım. Ahilik teşkilatı, ayakkabı üretiminde eğer hileli ayakkabı üretilmişse o hileli ayakkabıyı üreten esnafın yapmış olduğu ayakkabıyı o günkü ismiyle pabucu onun damına asarlarmış ve bu şekilde ‘bu esnaf bakın hileli iş yapıyor’ diye onu ticari bakımdan veya mesleki bakımdan küçük düşüren bir şey olduğu için daha sonra dilimize bu şekilde yerleşmiş. Fatih Sultan Mehmet Han'ın tebliği kıyafetli esnafları ziyarete gittiğinde ilk gitmiş olduğu esnaf birkaç alışveriş yaptıktan sonra bu kadar bana kâfi kalanını, yandaki arkadaşın dükkânından yapsanız der ona gider o da diğer arkadaşına gönderir çünkü ben siftah yaptım o henüz siftah yapmadı. Fatih de bunu gördükten sonra “bu millet böyle olduktan sonra komşusunu arkadaşını hatta rakibini arkadaşı değil ticari rakibini düşünen bir toplumsak bu toplum yere düşmez bu topluma asla gerilemez” diye bir sözünden bahsedilir. Dolayısıyla temelinde ahlakın bugün etik deniyor, ahlakın yerine. etik kelimesiyle ahlak kelimesi farklı şeylerdir.  Etik, ahlaklı görünmektir. Ahlak ayrı bir şeydir. İnsanın kendisinde olan bir hassasiyettir ama etik ahlaklı görünmek için şeklen ahlaklı görünmeye biz etik diyoruz.”

HATİCE DİLER